Actueel

Joris Lohman: “Groot-klein, traditioneel-innovatief kan prima naast elkaar bestaan”

1 juni 2016 |

‘Geachte landbouwministers’, zo opende een groep beïnvloeders uit de agrarische en food-hoek afgelopen maandag hun New Mansholt Letter op FoodLog aan de Europese Landbouwraad die gisteren werd gehouden. Dit in navolging van Sicco Mansholt, die zó succesvol via het Europese landbouwbeleid een einde maakte aan de na-oorlogse honger in Europa, dat hij er spijt van kreeg en in 1972 een alarmerende brief schreef over de negatieve gevolgen van zijn beleid. Waar hij overigens nooit antwoord op kreeg.

Van ‘nooit meer honger’ naar ’altijd goedkoop eten’

In de Nieuwe Mansholtbrief, initiatief van Het Nieuwe Instituut en ondertekend door onder andere Slow Food, YFM en CLM, een analyse van het probleem. ‘Nooit meer honger’ heeft geresulteerd in ‘altijd goedkoop eten’, een haast obscene overvloed. En in plaats van de boeren maakt de voedingsindustrie de dienst uit. De relatie tussen stad en land is verbroken, en op wereldschaal heerst overproductie, onderbetaling en verdwijnt de boerenstand. En ondertussen vechten deskundigen elkaar de tent uit over welk landbouwmodel het beste zou zijn om de wereldbevolking te voeden. Maar ze raken het er niet over eens.

Drie punten

De ondertekenaar van de New Mansholt Letter geloven niet in één allesomvattend landbouwmodel. Ze pleiten daarom voor drie punten:

  1. ruimte voor high-tech-innovaties en ondernemerschap,
  2. ruimte voor familiebedrijven die niet alleen voedsel, maar ook natuur en landschap produceren,
  3. research en innovatie alleen nog gericht op duurzaamheid (milieu, klimaat, energie, gezondheid en vitaal platteland).

Revolutionair?

Allemaal zaken waar niemand het mee oneens kan zijn, zou je denken. Joris Lohman van Slow Food Nederland, en een van de initiatiefnemers van de brief, licht het graag nog even toe. “Om te beginnen is de oproep om het landbouwbeleid om te vormen naar landbouw- én voedselbeleid best revolutionair. Ook staatssecretaris Van Dam pleit die kant op, maar dat is binnen de rest van Europa zeker nog niet geland. Dat betekent een radicale koerswijziging: van een beleid dat gericht is op productie en inkomensondersteuning naar een koers richting duurzaamheid en natuur. Het is nog maar de vraag of andere landen het daarmee eens zijn.”

High-tech

Wat volgens Lohman ook best revolutionair is, is dat Slow Food en verschillende andere ondertekenaars uit de groene hoek hun handtekening hebben gezet onder een pleidooi voor high-tech-landbouw. “Ik denk dat veel mensen dat niet verwacht hadden. Maar we vinden dat groot-klein, traditioneel-innovatief elkaar niet hoeft uit te sluiten. Dat kan prima naast elkaar bestaan.”

Twee sporen

Lohman denkt dat de urgentie nog niet genoeg gevoeld wordt in Europa. “Innovatie, daar kun je haast niet op tegen zijn. Maar de huidige inkomensondersteuning stimuleert dat niet. Die werkt vooral schaalvergroting in de hand. Daarom pleiten we voor twee sporen: steun voor high-tech-innovatie, dus dingen die nu nog niet in een categorie passen, én steun voor familiebedrijven die ook ruimte bieden aan natuur en landschap.”

Voedsel als motor

Het landbouwbeleid van Mansholt in de jaren vijftig en zestig was indertijd de motor van de Europese eenwording. Nu die eenheid onder druk staat, is er behoefte aan een goed verhaal, constateren Lohman en de zijnen. “Wij denken dat voedsel de motor kan zijn om de eenwording te behouden.”

 

Meediscussiëren?

In het Nederlands:
foodlog.nl/artikel/pleidooi-voor-een-morele-europese-voedselpolitiek

In het Engels (met ook filmpjes en achtergronden):
mansholt.atavist.com/newletter#chapter-1072466

Of reageer hieronder!

 

Tags:

Een reactie op “Joris Lohman: “Groot-klein, traditioneel-innovatief kan prima naast elkaar bestaan”

  1. Het grootste voor- en nadeel van de nieuwe Mansholtbrief is dat je er eigenlijk niet tegen kan zijn. Zoals ook niemand tegen innovatie kan zijn.
    Opmerkelijk is de gedachtegang: “Inkomensondersteuning werkt schaalvergroting in de hand. Dat willen we niet. We willen innovatie en hightech.” Is innovatie/hightech niet juist een enorme stimulans voor schaalvergroting?
    Wat gaat er veranderen als de EU hier goed naar gaat luisteren?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>